Ngày tốt cho khởi công
Trước khi động thổ hay khởi công một công trình, nhiều gia đình cũng xem lịch âm để chọn một ngày được cho là thuận. Cũng như việc cưới hỏi, cách xem này dựa trên vài dấu hiệu gắn với từng ngày âm lịch chứ không phải một phép tính đơn lẻ.
Một trong những dấu hiệu đó là vị trí của ngày trong một chu kỳ mười hai bước, lặp lại mỗi tháng âm lịch, mỗi bước mang một cái tên và một ý nghĩa riêng theo quan niệm dân gian.
Chu kỳ mười hai bước đó gọi là trực — bài viết về can chi có nhắc tới trực khi nói về cách tính chi ngày và chi tháng. Trực mở đầu của chu kỳ mang tên Kiến, gắn với ý niệm dựng lên và khởi sự; dân gian cho rằng ngày mang trực này thuận cho việc khởi công, xin việc, hay khai trương buôn bán. Một trực khác mang tên Khai, gắn với ý niệm mở ra một chặng đường mới, cũng được cho là thuận cho việc khởi công xây dựng.
Một dấu hiệu khác không tính theo trực mà theo một chu kỳ hai mươi tám bước riêng, mỗi bước cũng mang một cái tên và một hình tượng riêng.
Chu kỳ hai mươi tám bước đó gọi là tú, hay đầy đủ là nhị thập bát tú. Sao mở đầu của chu kỳ này mang tên Giác, gợi ý niệm khởi đầu và vươn lên; dân gian cho rằng ngày mang sao này thuận cho việc khởi công, dựng nhà, hay bắt đầu một công việc quan trọng. Một sao khác mang tên Đê, gắn với ý niệm nền tảng vững chắc, được cho là thuận cho việc đắp nền hay khởi công những công trình cần sự chắc chắn lâu dài. Ngược lại, trong nhóm mười hai sao hoàng đạo và hắc đạo — bài viết riêng về hoàng đạo, hắc đạo giải thích nhóm này — sao Thiên Lao được cho là không thuận cho việc khởi sự mới.
Bên cạnh những dấu hiệu thuận hay không thuận theo trực và tú, dân gian cũng có một số ngày cố định trong tháng được cho là nên tránh khởi sự việc lớn.
Những ngày cố định đó gọi là ngày kỵ, ví dụ Tam Nương (các ngày mùng 3, 7, 13, 18, 22, 27 âm lịch) và Nguyệt Kỵ (các ngày mùng 5, 14, 23 âm lịch) — cả hai đều được dân gian cho là không thích hợp để khởi sự việc lớn, trong đó có động thổ xây dựng.
Những điều trên là các dấu hiệu dân gian thường cân nhắc riêng cho việc khởi công, không phải một phép đo hay một khuyến nghị cụ thể cho từng công trình.
Ngày tốt sắp tới
Danh sách dưới đây là đánh giá chung của từng ngày trong lịch, không phải một xếp hạng riêng cho khởi công. Phần trên là điều dân gian thường cân nhắc riêng cho việc này.